DISKRIMINASAUN IHA REKRUTAMENTU ( Essay Ezemplu)

 Husi: Luizinha Verónica Gusmăo

Introdusaun 

     Iregularidade iha human resource ne’ebé mosu hanesan dirijente ou komisaun organizadora halo diskriminasaun ba sidadaun nia direitu hanesan rekrutamentu ba vaga servisu no mos rekrutamentu ba estudantes foun iha nivel ensino sekundáriu, nune’e mos iha nivel universitáriu. Diskriminasaun iha rekrutamentu ne’e mosu ho razaun tamba uza sistema familiarista barak liu, inklui mos karakteristika fiziku no karakteristika psikolojika hanesan hare’e ba oin (Bonito/Bonita), isin, no hatais. Tan ne’e halo ema barak lakon oportunidade hodi asesu ba edukasaun no mos difisil atu hetan lalais servisu tamba halo manipulasaun barak iha laran. Ezemplu hanesan rekrutamentu ba vaga servisu ne’ebé mak envolve sistema familiarista hodi loke vaga servisu nian ba ema hotu- hotu, maibé bainhira ema apply hotu tiha, simu de’it mak familia sira no mos ema ne’ebé iha oin no hatais di’ak hodi halo diskriminasaun ba ema sidadaun baibain nia direitu. Iha mos ezemplu seluk ba rekrutamentu estudantes foun iha universidade UNTL hodi aplika regime espesial no atende de’it mak Veteranus nia oan hodi asesu ba universidade UNTL tuir departmentu ne’ebé sira hakarak, maibé laiha kualidade. Sidadaun ne’ebé iha kualidade la fo oportunidade, ne’e hanesan diskrimina sidadaun baibain nia direitu atu asesu ba edukasaun iha universidade UNTL. Husi regime espesial ne’ebé mak aplika iha universidade UNTL halo estudantes barak lakon fiar no barak asesu ba universidade seluk hanesan: DIT, IOB, UNITAL no UNPAZ. Husi rekrutamentu sira ne’e iha impaktu mos ba rekursus humanus Nasaun nian tamba ema ne’ebé menus kapasidade sira mak sei domina iha governasaun nia laran.

    Hanesan mos rekrutamentu ba Funsionáriu Públiku sira, ema ne’ebé matenek no iha experiência barak la simu atu sai servidor, maibé politiza sistema rekrutamentu hodi simu de’it mak partidu nia ema ne’ebé laiha kualidade hodi afeta ba dezenvolvimentu Nasaun tamba sira barak liu mak lahatene halo planu ba Nasaun no la realiza sira nia promote. Se nune’e oinsá mak ita bele hatene prosesu ba Diskriminasaun iha Rekrutamentu? 

    Etapa ba iha rekrutamentu hanesan prosesu ho objetivu hodi dada kandidatu ne’ebé iha kapasidade, bele kompleta kritéria sira no hetan pozisaun bo’ot iha organizasaun nia laran. Prosesu selesaun ba rekrutamentu kandidatu sira liu husi komparasaun karakteristika ba kandidatu ida no seluk. Bainhira halo rekrutamentu iha área servisu sempre hamosu diskriminasaun ba selesaun kandidatu tamba hare liu ba sistema familiarista, selu ka sogok makas iha kotuk husi kandidatu ba komisaun organizadora sira, nune’e mos ba iha karakteristika sira. Prosesu ba diskriminasaun iha rekrutamentu ita bele hatene katak bainhira kandidatu sira ne’ebé sente tuir ona teste no interview ho di’ak, maibé la liu iha selesaun ba vaga hirak ne’ebé mak taka sai no sira apply ona. Iha parte seluk mos prosesu ba diskriminasaun iha rekrutamentu ita bele hatene liu husi área asesu ba edukasaun nian hanesan: eskola sira ne’ebé tau importansia liu ba ema bo’ot sira nia oan liu-liu Veteranus sira nia oan iha regime ne’ebé mak espesial hodi asesu ba edukasaun tuir sira nia hakarak, nune’e mos bele eskola iha fatin ne’ebe de’it. 

    Husi prosesu hirak ne’ebé temi no alista ona iha leten ita bele hatene ona lala’ok prosesu ba diskriminasaun iha rekrutamentu ne’e mak hanesan oinsá no mos ita bele analiza katak iha ita nia rai Timor laran domina liu ho diskriminasaun iha area oioin tamba la honestu bainhira halo rekrutamentu ba iha vaga servisu, la professional halao servisu ruma, la iha atendimentu ne’ebé mak di’ak no mos halo manipulasaun barak liu bainhira halo selesaun ba dokumentus sira.

 Konkluzaun

 1. Diskriminasaun iha rekrutamentu hanesan Prosesu ida ne’ebé rekruta ema barak, maibé halo manipulasaun barak liu hanesan uza sistema familiarista, selu ka sogok makas komisaun organizadora husi kotuk, inklui mos karakteristika fizika no psikolojika hodi diskrimina sidadaun baibain nia direitu atu hetan servisu no asesu ba edukasaun. 

2. Diskriminasaun iha rekrutamentu fo impaktu bo’ot tebes ba iha área rekursu humanu Nasaun nian tamba ema ne’ebé menus kapasidade no laiha planu ka experiência servisu mak sei domina iha governasaun nia laran. 

Rekomendasaun 

1. Diskriminasaun iha rekrumentu mosu ho razaun tamba, iha ema barak ne’ebé egoismu hakarak atu hetan Poder ou kargu ne’ebé mak bo’ot iha governasaun nia laran hodi halo sidadaun baibain hakru’uk ba nia, maibé laiha kualidade bainhira halao servisu sira no menus koňesimentu iha área servisu nian. 

2. Diskriminasaun iha rekrutamentu akontese bainhira iha konkordansia hanesan selu ka sogok ho osan ba ema komisaun organizadora sira hodi bele liu iha selesaun ba rekrutamentu servisu nune’e mos asesu ba edukasaun iha nivel eskolar sira.

 Referensia 

https://www.google.com/search?q=discriminacao+do+recrutamento&oq=&aqs=chrome.0.35i39i 362l8...8.10553334923j0j15&sourceid=chrome&ie=UTF-8 https://trabalhoepsicologia.com.br/2019/04/10/discriminacao-nos-processos-de-recrutamento-eselecao/